Het korte antwoord
De gewone zeehond heeft een ronde "hondskop", een korte snuit en V-vormige neusgaten. De grijze zeehond is groter, met een langgerekte kegelvormige kop, platte snuit en parallel staande neusgaten. Onderstaande tabel vat de vijf bruikbaarste kenmerken samen; daarna lichten we elk punt toe.
| Kenmerk | Gewone zeehond | Grijze zeehond |
|---|---|---|
| Kopvorm | Rond, "hondachtig" | Langgerekt, kegelvormig |
| Snuit | Kort, opgewipt | Lang, recht, paardachtig |
| Neusgaten | V-vormig (raken onderin) | Parallel, twee spleten |
| Gewicht (volwassen) | 80–110 kg | 180–300 kg |
| Pup-seizoen | Juni–juli (gevlekt) | Nov–jan (witte vacht) |
1. De kop: rond versus kegel
Verreweg het snelste herkenningspunt is de vorm van de kop. Een gewone zeehond heeft een kop die je met enige fantasie "als een natte labrador" kunt beschrijven: kort, rond en met grote ogen die hoog op de schedel staan. De grijze zeehond heeft daarentegen een kegelvormige kop met een platgedrukt voorhoofd dat in één rechte lijn doorloopt in de snuit. Vandaar de Latijnse naam Halichoerus grypus — "hakeneuzig zeevarken".
Bij volwassen grijze mannetjes (bulls) is de kop bovendien dikker en gespierder dan bij vrouwtjes, met een uitgesproken nekplooi. Vrouwtjes hebben een fijnere kegel.
2. De snuit: kort versus lang
De snuit is de directe verlenging van de kopvorm. Bij de gewone zeehond is hij kort en licht naar boven gericht, alsof het dier ergens nieuwsgierig aan ruikt. Bij de grijze zeehond is de snuit lang, recht en plat — vergelijkbaar met die van een paard of een ezel. In zijaanzicht zie je dat het profiel vrijwel geen knik heeft tussen voorhoofd en neus.
3. De neusgaten: V versus parallel
Wanneer een zeehond met de kop boven water uitsteekt om je nieuwsgierig op te nemen, kijk dan naar de neusgaten. Bij de gewone zeehond raken ze elkaar onderaan en vormen samen een duidelijke V. Bij de grijze zeehond staan de neusgaten bijna verticaal en parallel, als twee losse spleten met een zichtbare ruimte ertussen. Dit is een van de betrouwbaarste kenmerken op afstand met een verrekijker.
4. Het gewicht: een halve versus een hele auto
Een volwassen mannelijke gewone zeehond weegt 80 tot 110 kilo en wordt zo'n 1,5 tot 1,8 meter lang. Een mannelijke grijze zeehond is een ander kaliber: 230 tot 300 kilo, soms tot 2,5 meter. Op een zandplaat valt dat formaatverschil direct op — vooral als ze naast elkaar liggen. Vrouwtjes van beide soorten zijn iets kleiner dan de mannetjes, maar het onderlinge verschil blijft groot: een grijze koe weegt nog altijd 100–180 kg.
5. De pups: gevlekt versus wit
De duidelijkste verschillen zien je in de kraamkamer. Een gewone-zeehondpup is geboren in juni of juli, heeft direct de gevlekte volwassen vacht en kan binnen een uur zwemmen. Een grijze-zeehondpup wordt geboren tussen november en januari, met een witte donsvacht (lanugo) en blijft drie weken aan land terwijl de moeder hem vetmest met extreem vette melk (60% vet). Pas na het verharen gaat de pup zelf de zee in.
Voor de volledige biologische en historische context van beide soorten, zie ons uitgebreide overzicht Het verschil tussen de soorten, of de individuele profielen van de gewone zeehond en de grijze zeehond. Voor anatomische details (skelet, vibrissae, ogen) kun je terecht bij zeehondanatomie.
Meer feitelijke antwoorden?
Ga terug naar de kennisbank voor alle veelgestelde vragen — kort en helder beantwoord.